kontakt | aviator | linki | mapa strony | 
kontakt | aviator | linki | mapa strony | 
Wybierz język
Wählen Sie Sprache
Select Language
Sélectionnez la langue
Selecciona Idioma
Выбор языка
Dlaczego samolot lata? Bo ma skrzydła – to chyba najczęstsza odpowiedź. Tylko jak to się dzieje, że skrzydła utrzymują w powietrzu prawie 300 ton? Mało kto wie, że dzieje się to za sprawą siły nośnej, odpowiedniego opływu powietrza i efektu Coandy.
Po pierwsze, siła nośna (zwrócona do góry) musi przerosnąć siłę ciężkości. Samolot jest napędzany silnikiem o ogromnej mocy, więc porusza się bardzo szybko. Wtedy, zgodnie z zasadą względności ruch powietrza przesuwa się w przeciwną stronę niż kierunek lotu maszyny. Dzięki odpowiednio wyprofilowanym skrzydłom, ustawionym pod specjalnym kątem (tzw. kąt natarcia) i zaopatrzonym w zespół dysz zwróconych do dołu, siła natarcia może być naprawdę duża, a opór coraz mniejszy. Siła ta jest więc bezpośrednim efektem różnicy ciśnień, które na dolnej części skrzydła jest większe (wypycha maszynę do góry), a na górnej - mniejsze.
Po drugie, przepływające powietrze dzieli się na dwa strumienie, z których jeden przepływa nad skrzydłami samolotu, a drugi pod nimi. Strumień, który otacza skrzydło od góry przebywa dłuższą drogę, porusza się więc z większą prędkością niż powietrze opływające skrzydło z dołu. Zgodnie z prawem Bernouliego, powietrze które ma większą prędkość, czyli na górze skrzydła, będzie miało mniejsze ciśnienie statyczne, niż powietrze na dole. W związku z czym ciśnienie u dołu skrzydła napiera na nie mocniej, niż ciśnienie z góry. Ale to tylko kilka procent siły wykorzystywanej do uniesienia współczesnych samolotów.
Trzecie prawo to tzw. efekt Coandy - w dół skrzydła pompowane są duże ilości powietrza, co powoduje zgodnie z trzecią zasadą dynamiki, uniesienie samolotu do góry. Efekt ten to inaczej przyleganie powietrza do powierzchni. Cały proces wspierają silniki samolotu, które oprócz tego, że nadają ruchu, umożliwiają hamowanie i sterowanie prędkością lotu. Żeby samolot był w pełni sterowny, czyli mógł skręcać, wznosić się i opadać, niezbędne jest odpowiednie usterzenie, czyli zespół ruchomych krawędzi skrzydeł. Wraz z połączeniem sterowanej mocy silników, możliwa jest dowolna kombinacja układu sił. Samolot nie spada na ziemię i może latać dowolnych kierunkach.
Czy wiesz, że...
- Leonardo da Vinci obserwując loty ptaków skonstruował pierwszą lotnię.
- Pierwszymi samolotami, powstałymi w XIX wieku były szybowce.- Pierwszy lot samolotem z silnikiem spalinowym trwał 12 sekund.
- Pierwszym odrzutowcem był niemiecki Heinkel He 1978 testowany podczas II wojny.- Dzisiejsze samoloty potrafią pokonać prędkość dźwięku.